سود آوران مالی
جستجو در :
مقالات
محصولات

آموزش شماره ۷ . ( تنخواه گردان )

فهرست مطالب

« نکته بسیارمهم قبل از شروع آموزش اینکه از حساب بانکی خود به هیچ عنوان برای مصارف شرکت استفاده نکنید . اگر از شما خواسته شد برای واریز تنخواه ، شماره حساب شخصی خود را بدهید قبول نکنید ، حتی اگر به قطع همکاری برسد »

تنها راه حل موجود چیست ؟
اگر به هر دلیلی مجبور شدید از حساب بانکی خود استفاده کنید ، یک حساب بانکی جدید افتتاح کنید که هیچ گردش مالی نداشته باشد و این حساب را طی صورتجلسه کتبی برای امور تنخواه به شرکت معرفی و از مدیران تأئیدیه دریافت کنید تا هر زمان با مشکل مالیاتی مواجه شدید ، صورتجلسه را همراه مستندات و پرینت حساب به ممیز مالیاتی ارائه نمائید و ثابت کنید که تراکنش های بانکی ، درآمد شما نبوده و مربوط به عملیات تنخواه گردانی می‌باشد  .

ادامه مطلب 

هنگامی که پروژه جدیدی آغاز می شود ، موفقیت یا شکست آن به توانائی و تلاش مدیران پروژه بستگی دارد و مهمترین بخش این تلاش ، مدیریت و کنترل هزینه های پروژه است . تنخواه گردان شخصی است که مسئولیت پرداخت هزینه ها را برعهده دارد و با مراقبت از هزینه ها ، به مدیران در راه رسیدن به موفقیت و سود کمک میکند .

چرا از تنخواه گردان استفاده می شود ؟

در شرکت ها و واحدهای کسب و کار ، پرداخت هزینه های جزئی و روزمره حجم بسیار بالائی دارند که انجام آن برای مدیران یا واحد حسابداری ، بسیار وقتگیر و تقریباً غیرممکن است . به خصوص در شرکت‌های پیمانکاری که محل پرداخت هزینه ها (کارگاه) از دفترمرکزی فاصله دارد  .
راه حل این مشکل ، استفاده از سیستم تنخواه و تنخواه گردان است  .

سیستم تنخواه گردان چیست ؟

فرآیند اختصاص مبلغ مشخصی برای پرداخت هزینه ها که تنخواه نام دارد ، به شخصی که دریافت کننده آن است و تنخواه گردان نام دارد جهت پرداخت هزینه ها .  

تنخواه گردانی یک وظیفه بسیار مهم در شرکت­ها و واحدهای اقتصادی است ، زیرا به طور مستقیم با دریافت و پرداخت وجوه نقد در ارتباط است و اشتباه در فرآیند خرید و جمع آوری مدارک آن می­تواند باعث هدر رفتن منابع مالی و به تبع آن تحمل زیان برای شرکت شود .

تنخواه چیست؟

 مبلغ ثابت و مشخصی است که به فردی که به عنوان مسئول خرید و پرداخت هزینه ها منصوب شده اختصاص می یابد تا با رعایت دستورالعمل ها و بر حسب نیاز پرداخت شود . 

 بنابراین تنخواه ، وجه معینی است که به شخص معینی ، به صورت نقدی یا واریز به حساب ،  بر اساس سقف مشخص شده ، برای انجام هزینه هائی مانند کرایه حمل ، آبدارخانه و پذیرایی ، مساعده به کارگران روزمزد ، ایاب و ذهاب و سایر هزینه های روزمره  پرداخت می شود  .

تنخواه گردان کیست؟

شخصی که دریافت کننده مبلغ است و وظیفه پرداخت هزینه­ های جزیی و مستمر را در قبال دریافت اسناد هزینه مانند فاکتور خرید ، بارنامه ، رسید پرداخت و سایر اسناد مثبته دارد تنخواه گردان نام دارد . وی موظف است در بازه زمانی معین ، مشخصات و مبالغ هزینه های پرداختی را به ترتیب تاریخ در فرم صورت هزینه خود ثبت و پس از پیوست اسناد و مدارک به واحد حسابداری تحویل نماید . حسابداری پس از کنترل و بررسی صورت هزینه ها و قبول اسناد ، در صورت تأئید مدیر مالی ، نسبت به تسویه تنخواه قبلی و شارژ مجدد آن اقدام مینماید .

سودآوران مالی / اظهارنامه

قوانین مالیاتی و نکات مهم تنخواه گردان 

با توجه به تبصره ۳ ماده ۱۴۷ قانون مالیاتهای مستقیم و بخشنامه ۱۳۱/۹۶/۲۰۰  مورخ ۱۳۹۶/۱۰/۰۴ کلیه هزینه های پرداختی نقدی با مبلغ بالای ۵۰.۰۰۰.۰۰۰ ریال که از طریق سیستم بانکی انجام نشود ، از نظر مالیاتی مورد قبول نخواهد بود . این حکم به سایر هزینه هائی که از سایر طرق تسویه یا تهاتر انجام شود (پرداخت هزینه ها از حساب بانکی تنخواه گردان) قابل تسری نخواهد بود  .

تفسیر بخشنامه : هر یک از فاکتورهای خرید کالا یا خدمات شرکت ها و صاحبان مشاغل که مبلغ آن از ۵ میلیون تومان بیشتر باشد ، باید مستقیماً از حساب بانکی پرداخت شده باشد و در گردش حساب بانکی قابل مشاهده و ردیابی باشد . در بند آخر بخشنامه سازمان مالیاتی با توجه به آگاهی از مشکلات سیستم تنخواه گردان ، یک استثناء گذاشته که اگر سایر هزینه ها از طریق حساب بانکی معرفی شده تنخواه گردان  پرداخت شود به شرط وجود اسناد مثبته ، قابل قبول خواهد بود  .

 

شرایط قبول هزینه های پرداختی بالای ۵ میلیون تومان از طریق تنخواه گردان

– مدارک حمل کالای خریداری شده پیوست فاکتور خرید شود  .

– مبلغ تسویه صورتحساب الزاماً به حساب بانکی همنام با مهر مندرج در صورتحساب باشد . در غیر این صورت ، نامه معرفی حساب بانکی مهر شده کتباً در یافت شود  .

 –  حساب بانکی تنخواه ، فقط جهت امور شرکت استفاده شود  .

  – از دریافت کننده وجه رسید ممهور به مهر و امضاء اخذ شود .

نکته: به هیچ عنوان از حساب بانکی شرکاء و سهامداران استفاده نشود  .

 

شرح وظایف تنخواه گردان

  • پیگیری به منظور ترمیم تنخواه جهت پرداخت هزینه­ های مورد نیاز .
  • انجام هزینه­ مطابق دستورالعمل و خودداری از پرداخت وجوه غیرمرتبط .
  • دریافت اسناد و مدارک قانونی که نشان دهنده اصالت هزینه باشد. مثل فاکتور خرید و قبض انبار و …
  • دریافت رسید تحویل کالا از واحد درخواست کننده و تنظیم سند هزینه .
  • تسلیم اسناد مثبته هزینه ها به امور مالی جهت رسیدگی .
  • تسویه  در بازه زمانی مشخص .
  • ثبت هزینه ­ها در دفتر مربوطه و به ترتیب وقوع عملیات پرداخت .
  • عدم خرید و یا ایجاد تعهد نسیه .
  • امانتداری .
  • رعایت کامل کلیه قوانین و مقررات تجارت و معاملات .
  • واریز مبالغ پرداخت نشده به حساب شرکت در هنگام بستن حساب­ ها در پایان سال مالی .
  • تهیه صورت مغایرت حساب تنخواه در پایان هر ماه و رفع مغایرت­ ها .
  • تنظیم صورت جلسه تسویه  و بایگانی یک نسخه از آن .

نکته : در هرماه تنخواه گردان ها باید گزارشی از پرداختی های خود به کارفرما ارائه دهند که در ادامه نمونه ای از صورتجلسه تنخواه گردان را برای آشنایی بیشتر قرار داده ایم .

صورتجلسه تنخواه گردان

 

دستورالعمل تنخواه گردان :

هر موسسه ای برحسب نوع فعالیت ، حجم فعالیت و قوانین مرتبط با تنخواه گردان ، دستورالعملی را تنظیم میکند که در فایل زیر نمونه ای از دستورالعمل شرکت x را قرار داده ایم .

دانلود دستورالعمل تنخواه گردان

 

دفتر تنخواه گردان

تنخواه گردان وظیفه دارد کلیه عملیات دریافت تنخواه و و پرداخت هزینه ها و اصلاحات احتمالی بابت عدم قبول بدهی اسناد توسط امور مالی را با توجه به ترتیب و تاریخ وقوع و شرح سند ، در دفتر تنخواه ثبت نماید. معمولا بعد از بررسی دفتر توسط امور مالی، زیر آخرین عملیات ثبت شده در دفتر، خط کشیده می­شود و پایان عملیات، معین می­شود.

روش ها

 روش متغیر :

در این روش مبلغ تنخواه با سقف تعیین شده به حساب تنخواه گردان واریز و در دفاتر بدهکار میشود . تنخواه گردان به میزان هزینه های پرداختی از محل تنخواه ، اسناد و مدارک مثبته را به پیوست گزارش صورت هزینه خود ، تحویل امور مالی می نماید . سپس دو اقدام مهم صورت میگیرد :

۱- به میزان هزینه های پرداختی ، حساب او بستانکار 

۲- به میزان هزینه های پرداختی ، شارژ مجدد و ثبت بدهکاری حساب 

در نتیجه در روش متغیر (باستثناء اولین تنخواه) هزینه ها از محل تنخواه گردان تسویه میشود و میزان تنخواه بعدی متغیر بوده و بر حسب مبلغ پرداخت شده به حساب تنخواه گردان واریز میگردد .

 روش ثابت:

در روش ثابت پس از پرداخت اولین تنخواه ، مانده حساب تنخواه گردان به میزان تنخواه دریافتی بدهکار و تا زمان تسویه کامل یا تغییر مبلغ تنخواه بدون گردش باقی می ماند و هزینه های انجام شده توسط تنخواه گردان با حساب بانک بسته می شود.

ثبت حسابداری : 

روش ثابت 

۱- واریز تنخواه به حساب 

تنخواه گردان      ۵۰.۰۰۰.۰۰۰

              بانک          ۵۰.۰۰۰.۰۰۰                                             

۲- ثبت هزینه های پرداختی                                           

هزینه ها ……          ۴۰.۰۰۰.۰۰۰

                         بانک        ۴۰.۰۰۰.۰۰۰

مانده حساب  :  ۵۰.۰۰۰.۰۰۰ بدهکار است 

حساب تنخواه گردان در طول فرآیند دریافت و پرداخت فاقد گردش بوده و ثابت است و امکان کنترل مانده طلب یا بدهی تنخواه وجود ندارد . 

روش متغیر

تنخواه گردان        ۵۰.۰۰۰.۰۰۰                 

              بانک        ۵۰.۰۰۰.۰۰۰                                              

۲- ثبت هزینه های پرداختی                                           

هزینه ها ……          ۴۰.۰۰۰.۰۰۰

                         تنخواه گردان        ۴۰.۰۰۰.۰۰۰

۳- شارژ مجدد 

تنخواه گردان          ۴۰.۰۰۰.۰۰۰

                         بانک          ۴۰.۰۰۰.۰۰۰ 

مانده حساب تنخواه گردان : ۱۰.۰۰۰.۰۰۰   بدهکار است .

در این روش، حساب مرتباً گردش دارد و متغیر است ، کنترل مانده حساب آن (طلب یا بدهی ) نیز قابل مشاهده و رسیدگی می باشد .

با مقایسه هر دو روش ، استفاده از روش متغیر بسیار دقیق تر و گردش حساب تنخواه گردان به سهولت قابل پیگیری و کنترل است .

 

مزایای استفاده از تنخواه گردان

  • تسهیل و تسریع پرداخت هزینه ها وحذف تشریفات از برخی از پرداخت ­ها
  • کاهش حجم عملیات پرداخت نقدی و بانکی موسسه یا شرکت
  • کاهش عملیات واحد حسابداری
  • افزایش کنترل متمرکز وجوه نقد و نظارت بر چگونگی استفاده از آن

تفاوت تنخواه با صندوق 

  • صندوق شامل تمام وجوه نقد ، چک و کلیه اوراقی است که قابلیت نقدشوندگی دارند ، ولی تنخواه مبلغ محدود و معینی است که برای پرداخت هزینه های مشخص اختصاص می‌یابد. 
  • وجوه نقد صندوق نزد فردی است که مسئولیت خرید ندارد ولی تنخواه نزد مسئول خرید است .
  • وجه صندوق به منظور دریافت و پرداخت های روزانه است ولی تنخواه برای محدوده زمانی خاصی استفاده می شود .
  • مانده بدهکار حساب تنخواه جزء حسابهای دریافتنی است و نوعی طلب است از تنخواه گردان ولی وجوه صندوق به عنوان دارائی محسوب می شود .

بستن حساب در پایان سال مالی

مانده حساب تنخواه ، زیر مجموعه حساب دارائی های جاری و موجودی نقد و بانک است و باید در پایان سال به حساب سال بعد منتقل شده یا مبلغ باقیمانده در حساب  به صندوق شرکت یا حساب بانکی شرکت واریز، صفر شده و  بسته شود . در غیر این صورت ممکن است در حساب­ های سال بعد و حساب بانک و صندوق شرکت مغایرت ایجاد شود . برای بستن حساب تنخواه ، حالتهای زیر ممکن است:

  • حالت اول: ممکن است تنخواه ، مصرف نشده باشد و هزینه­ ای صورت نگرفته باشد. بنابراین کل مبلغ به حساب شرکت واریز می­شود و رسید آن به عنوان سند حسابداری به واحد حسابداری تحویل داده می­شود .
  • حالت دوم: بخشی از مبلغ هزینه شده و بخشی از آن باقی مانده است. در این حالت مبلغ باقیمانده به حساب شرکت واریز می­شود و فیش آن به ضمیمه اسناد مربوط به هزینه­ های دیگر، به واحد حسابداری تحویل داده می­شود.
  • حالت سوم: اگر کل مبلغ خرج شده باشد. در این صورت فقط اسناد مربوط به هزینه ­ها به همراه فرم­ های مربوطه به حسابدرای تحویل داده می­شود.

 بیشتر بخوانید : چک لیست اقدامات حسابداری در پایان سال مالی

این بخش از حسابداری از ابتدا تا انتها را با یک مثال حسابداری مرتبط با تنخواه گردان به پایان میرسانیم .

۱. ۲۰۰.۰۰۰ ریال از بانک صادرات به حساب  تنخواه گردان آقای رحیمی واریز شده است .

آموزش شماره 7 - تنخواه گردان

نکته : این حساب  جزو دارایی های جاری حساب میشود و در دارایی های جاری افزایش حساب موجب افزایش سمت راست معادله ی حسابداری می گردد ، بنابراین افزایش موجودی تنخواه گردان درطرف بدهکار آن ثبت می گردد .

۲. ۵۰.۰۰۰ ریال بابت پرداخت هزینه تلفن دفتر مرکزی و ۳۰.۰۰۰ ریال بابت هزینه آبدار خانه دفتر مرکزی از حساب آن کسر شده است .

آموزش شماره 7 - تنخواه گردان - 01-03-1401-10

 

نکته : در پایان ماه اول مانده تنخواه آقای رحیمی ۱۲۰.۰۰۰ ریال می باشد. بنابراین در طی ماه ، ۸۰.۰۰۰ ریال وجه نقد پرداخت شده است که ایشان  باید به همین میزان ، اسناد تحویل دهد.

 

برای آشنایی با اسناد مثبته میتوانید به
آموزش شماره۳ ( مرحله اول چرخه حسابداری ) 
حسابداری از ابتدا تا انتها در سایت سودآوران مالی مراجعه نمایید .

آموزش حسابداری از ابتدا تا انتها سودآوران مالی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مقالات مرتبط

Related Articles